Logotyp Pro-vent Systemy Wentylacyjne Nagroda Konsumencki Lider Jakości 2018

Pro-Vent Systemy Wentylacyjne
ul. Posiłkowa 4a
47-300 Dąbrówka Górna
gmina/poczta: Krapkowice
woj. opolskie

tel. 77 44 044 98
tel. 77 44 044 96
tel.kom. 666 610 405
tel.kom. 782 176 321
fax. 77 44 044 92
e-mail: info(Zamień tę część adresu na znak @)pro-vent.pl

Rekuperator – najważniejsze informacje

Jeśli szukasz pełnej informacji czym jest rekuperator, to ten artykuł jest dla Ciebie. Odpowiadamy w nim na wszystkie najważniejsze pytania. W artykule dowiesz się m. in. co to jest rekuperator i do czego służy? Z czego składa się rekuperator i w jaki sposób działa? Jakie są rodzaje rekuperatorów i jak dobrać rekuperator dla swoich potrzeb? Co zrobić aby cieszyć się świeżym i czystym powietrzem w domu przy niskich kosztach eksploatacji? Zachęcamy do lektury!

 

Rekuperator przeciwprądowy PRO-VENT MISTRAL PRO 450Rekuperator PRO-VENT MISTRAL PRO 450

 

CO TO JEST REKUPERATOR?

Rekuperator to inaczej centrala wentylacyjna z odzyskiem ciepła. Jest to urządzenie elektryczne, które zapewnia wymianę powietrza w budynku poprzez wywiewanie powietrza zużytego i nawiewanie powietrza świeżego, przefiltrowanego. Ważną cechą rekuperatora jest odzysk ciepła z powietrza zużytego i przekazywanie go do powietrza nawiewanego. Dzięki temu wymiana powietrza znacznie minimalizuje ucieczkę ciepła z budynku. Rekuperator jest podstawową jednostką każdej instalacji wentylacji nawiewno-wywiewnej z odzyskiem ciepła, czyli systemu rekuperacji.

 

rekuperator zalety

 

JAK DZIAŁA REKUPERATOR?

PRACA WYMIENNIKA CIEPŁA W REKUPERATORZE

Sercem rekuperatora jest wymiennik ciepła. To od jego skuteczności zależy sprawność odzysku ciepła całego urządzenia, jak i całego systemu rekuperacji. Duże znaczenie ma budowa wymiennika ciepła – jego rodzaj, kształt, materiał, z którego jest wykonany, a także sposób i dokładność wykonania.

Co do zasady działania wymiennik ciepła w zastosowaniach domowych dzieli się na dwa rodzaje: rekuperator płytowy oraz obrotowy. Z kolei rekuperator płytowy dzieli się, w zależności od kształtu, na rekuperator przeciwprądowy i krzyżowy.

rekuperator przeciwprądowy - zasada działania
Praca wymiennika ciepła – rekuperator przeciwprądowy
rekuperator krzyżowy - zasada działania
Praca wymiennika ciepła – rekuperator krzyżowy

 

Omówmy zasadę działania wymiennika ciepła na przykładzie rekuperatora przeciwprądowego. Otóż zużyte powietrze z budynku jest zaciągane przez wentylator wywiewny i dostarczane na jedną stronę wymiennika ciepła. Natomiast powietrze zewnętrzne tłoczone jest przez wentylator nawiewny i dostarczane na przeciwną stronę wymiennika. Ważne jest, że oba strumienie powietrza nie mieszają się, ponieważ trafiają do co drugiej warstwy wymiennika ciepła. Zachodzi za to intensywna wymiana ciepła między strumieniami.

Wymiana ciepła jest tym większa im bardziej pozwala na to materiał wymiennika ciepła oraz jego kształt. W wymienniku przeciwprądowym kontakt strumieni jest dłuższy niż w krzyżowym. To dlatego, że w wymienniku przeciwprądowym strumienie ułożone są równolegle względem siebie. W przypadku wymienników krzyżowych ułożenie strumieni jest natomiast prostopadle. W efekcie rekuperator przeciwprądowy ma o wiele większą skuteczność odzysku ciepła niż krzyżowy.

 

BYPASS WYMIENNIKA CIEPŁA

Jeśli nie chcemy dodatkowo podgrzewać powietrza, w niektórych rekuperatorach możliwe jest ominięcie wymiennika ciepła. Służy do tego tzw. bypass wymiennika. Zmiana kanału przepływu powietrza odbywa się za pomocą przepustnicy bypass. Może to dziać się automatycznie na podstawie mierzonych temperatur.

przepływ powietrza przez bypass lub wymiennik ciepła rekuperatora

Przepływ powietrza przez bypass lub przez wymiennik ciepła

 

WENTYLATORY

Za ruch powietrza w rekuperatorze, jak i całej instalacji wentylacyjnej odpowiedzialne są dwa wentylatory (nawiewny i wywiewny). Wielkość i moc wentylatorów jest dopasowana do zakładanego strumienia powietrza dla rekuperatora. Każdy wentylator charakteryzuje się też tzw. sprężem dyspozycyjnym. Chodzi o to jakie opory nieuchronnie występujące na instalacji wentylacyjnej jest w stanie pokonać wentylator, aby nawiewać zadaną ilość powietrza.

Wentylatory mogą być zmiennoprądowe (AC) lub elektronicznie komutowane, stałoprądowe (EC). W pierwszym przypadku są to tradycyjne wentylatory 4-biegowe, tańsze, ale o nieco wyższym zużyciu energii. W drugim przypadku są to nowoczesne, energooszczędne i ciche wentylatory z płynną regulacją wydajności na biegach.

 

FILTRACJA POWIETRZA

Powietrze przechodząc przez rekuperator jest na wstępie filtrowane, zarówno po stronie nawiewnej jak i wywiewnej. Dzięki temu po pierwsze nie dochodzi do znacznego zabrudzenia wymiennika ciepła lub kanałów wentylacyjnych. Po drugie powietrze nawiewane do pomieszczeń jest czystsze, wolne od większych zanieczyszczeń.

Zwykle do wyboru są filtry o różnym rodzaju dokładności. W ofercie PRO-VENT znajdują się zarówno filtry zgrubne klasy G4, jak i filtry dokładne F7. Zaletą bardziej dokładnych filtrów jest oczywiście lepsze oczyszczanie powietrza, lecz rosną również wtedy opory przepływu.

 

BUDOWA REKUPERATORA

rekuperator przeciwprądowy - budowa

Budowa rekuperatora przeciwprądowego PRO-VENT

 

  1. Obudowa rekuperatora, izolowana termicznie i akustycznie.
  2. Króciec rekuperatora do podłączenia przewodów wentylacyjnych.
  3. Wymiennik ciepła.
  4. Wentylator nawiewny.
  5. Wentylator wywiewny.
  6. Uszczelka.
  7. Filtr powietrza zewnętrznego (nawiewanego).
  8. Filtr powietrza wewnętrznego (usuwanego).
  9. Gniazdo zasilające do przewodu zasilającego 230 V / 50 Hz lub 3 x 400 V / 50 Hz.
  10. Gniazdo RJ45 do podłączenia zewnętrznego regulatora wydajności wentylacji.
  11. Miejsce montażu automatyki rekuperatora.
  12. Terminal wejść/wyjść.

 

JAK DOBRAĆ REKUPERATOR?

WYLICZENIE STRUMIENIA POWIETRZA REKUPERATORA

Podstawowym kryterium doboru rekuperatora jest jego wydajność, która zwykle przekłada się na wielkość urządzenia. Aby ją określić, należy wyliczyć strumień powietrza nawiewanego i usuwanego, jaki chcemy osiągnąć. W najprostszych układach przyjmuje się ok. 0,5-0,7 wymiany powietrza w budynku na godzinę. Jest to zalecenie normy PN-EN 15251. Czyli należy pomnożyć powierzchnię użytkową budynku razy średnią wysokość pomieszczeń.

Przykład:

Powierzchnia budynku: 120 m2.

Średnia wysokość pomieszczeń: 2,6 m.

Zakładana krotność wymian powietrza: 1 wymiana / h.

Strumień powietrza = 120 [m2] * 2,6 [m] / 0,7 [h] = 218 m3/h.

 

Doboru należy dokonać w taki sposób, aby znamionowa wydajność rekuperatora była nie mniejsza niż uzyskana wartość. Dobierając rekuperator z katalogu PRO-VENT powinno być to urządzenie o wydajności 300 m3/h, np. MISTRAL SMART 300 EC.

 

WYBÓR RODZAJU WYMIENNIKA CIEPŁA REKUPERATORA

Zaletą wymiennika przeciwprądowego jest oczywiście wysoka sprawność odzysku ciepła. Rekuperator przeciwprądowy firmy PRO-VENT jest w stanie osiągnąć skuteczność nawet 96%. Z kolei zaletą wymiennika krzyżowego jest jego niska cena przy wciąż przyzwoitym odzysku ciepła na poziomie ponad 70%. Sprowadza się więc to do decyzji czy chcemy mniej wydać na zakup urządzenia czy może później bardziej oszczędzać na ogrzewaniu budynku.

 

WYBÓR RODZAJU POSADOWIENIA REKUPERATORA

Do wyboru są rekuperatory stojące (do tradycyjnego montażu stojącego) oraz podwieszane (do montażu pod sufitem lub w przestrzeni sufitu podwieszanego). Decyzji należy dokonać w zależności od najlepszego miejsca w budynku na montaż rekuperatora. Zwykle decyduje o tym projektant, oczywiście w porozumieniu z inwestorem.

 

rekuperator podwieszany, rekuperator przeciwprądowy

Rekuperator podwieszany z wymiennikiem przeciwprądowym
PRO-VENT MISTRAL SLIM 400

 

SPRĘŻ INSTALACJI

Projektant instalacji wentylacyjnej powinien zawsze wyliczyć opory wewnętrzne instalacji. Rekuperator musi być w stanie nawiewać pożądany strumień powietrza pomimo tych oporów. Warto więc upewnić się, że wybrany rekuperator ma odpowiedni tzw. spręż dyspozycyjny, aby pokonać opory instalacji.

Producent rekuperatora powinien być w stanie zaprezentować charakterystyki wydajności w zależności od sprężu.

rekuperator charakterystyka

Przykładowa charakterystyka wydajności
w zależności od sprężu – rekuperator PRO-VENT MISTRAL SMART 300

 

INNE KRYTERIA DOBORU

Przy wyborze rekuperatora może mieć znaczenie jeszcze kilka innych kryteriów:

  • pożądany odzysk ciepła dla zadanej wydajności (PRZYKŁAD),
  • analiza poboru mocy w zależności od wydajności i sprężu instalacji (PRZYKŁAD),
  • wymiary gabarytowe rekuperatora,
  • rozmiar i miejsce wyprowadzenia króćców (od góry, od boku),
  • waga rekuperatora,
  • czy rekuperator ma wbudowany bypass,
  • klasa efektywności energetycznej.
  • możliwości automatyki rekuperatora, np. ustawienia automatycznych programów dopasowanych do indywidualnych potrzeb użytkownika,
  • możliwość podłączenia pod system zarządzania budynkiem (tzw. dom inteligentny) – PRZYKŁAD.

 

AUTOMATYKA REKUPERATORA

Ważne jest ustalenie w jaką automatykę może być wyposażony rekuperator. Nie chodzi tutaj wyłącznie o estetykę i funkcjonalność wyświetlacza. Przede wszystkim sterownik rekuperatora musi być w stanie obsłużyć wszystkie funkcje, które są przewidziane w instalacji. Może to być np. obsługa dodatkowych nagrzewnic i chłodnic, obsługa GWC czy przepustnic strefowych. Przydatne jest również programowanie dobowe rekuperatora. Chodzi o to, aby można było ustawić pożądaną wydajność wentylacji i temperaturę dla poszczególnych godzin. Pozwoli to dopasować pracę rekuperatora do naszego stylu życia.

Bardzo ważny jest również przemyślany algorytm rozmrażania. Najlepiej wybrać rozwiązanie, które po pierwsze nie dopuszcza do nadmiernego zamarzania wymiennika, a po drugie nie powoduje przy tym znacznego zużycia energii.

manipulator RC7 dla rekuperatorów PRO-VENTDotykowy manipulator graficzny RC7
do rekuperatorów PRO-VENT

 

PROGRAM DOBORU REKUPERATORA

W celu ułatwienia osobom zainteresowanym doboru rekuperatora do własnych potrzeb, firma PRO-VENT udostępnia wygodny program doboru rekuperatora. Zachęcamy do sprawdzenia: TUTAJ.

rekuperator dobór, dobór rekuperatoraProgram doboru rekuperatora firmy PRO-VENT

 

JAK MONTOWAĆ REKUPERATOR?

WYBÓR POMIESZCZENIA

Miejsce montażu rekuperatora musi odpowiadać wymaganiom określonym przez producenta. W przypadku rekuperatorów PRO-VENT musi to być pomieszczenie suche i zadaszone. Ponadto musi w nim panować dodatnia temperatura, zgodna z wymaganiami wybranego układu rozmrożeniowego.

Ze względu na możliwy hałas, centralę należy montować możliwie najdalej od sypialni i pomieszczeń tzw. „cichych” (pokoi).

 

PRZESTRZEŃ SERWISOWA

Bardzo ważne jest zapewnienie przestrzeni serwisowej, a więc dostępności do najważniejszych elementów urządzenia, a także wyciągnięcia podzespołów. Minimalne odległości od rekuperatora do najbliższej przeszkody w pomieszczeniu powinny być określone przez producenta w instrukcji obsługi.

Należy również zapewnić możliwość demontażu i wyjęcia urządzenia z pomieszczenia, gdyby pojawiła się taka konieczność.

 

POSADOWIENIE/ZAMOCOWANIE REKUPERATORA

Rekuperatory stojące powinny być posadowione na własnych nóżkach na stabilnym podłożu. Niewielkie rekuperatory stojące mogą być ewentualnie zawieszone na ścianie, ale tylko za pomocą dedykowanego uchwytu ściennego od producenta.

Natomiast rekuperatory podwieszane należy zamocować na przeznaczonych do tego uchwytach montażowych.

 

ODPŁYW SKROPLIN Z REKUPERATORA

Aby umożliwić sprawny odpływ skroplin, rekuperator musi być posadowiony na stabilnym, wypoziomowanym podwyższeniu. W przypadku rekuperatorów stojących PRO-VENT, odpowiednie pochylenie w kierunku odpływu skroplin zapewniono poprzez odpowiednią wysokość nóżek rekuperatora.

Przewody odprowadzenia skroplin należy ułożyć ze spadkiem do wewnętrznych przewodów kanalizacyjnych. W przypadku układania przewodów w przestrzeni nieogrzewanej należy je zabezpieczyć otuliną cieplną oraz samoregulującym przewodem cieplnym.

Na instalacji odpływu skroplin bezwzględnie musi być wykonany syfon. Może to być również tzw. syfon kulowy, który znajduje się w ofercie PRO-VENT.

 

PODŁĄCZENIE REKUPERATORA DO KANAŁÓW WENTYLACYJNYCH

Obok każdego króćca rekuperatora umieszczona jest naklejka precyzująca, który kanał wentylacyjny należy do niego podłączyć. Dostępne oznaczenia to: nawiew, wywiew, czerpnia, wyrzutnia.

Aby umożliwić łatwy demontaż urządzenia, kanały sztywne powinno się łączyć do rekuperatora za pomocą elastycznych łączników. Montażu kanałów na króćcach należy dokonać w sposób solidny i pewny, zabezpieczając je przed przypadkowym zsunięciem lub uszkodzeniem pod wpływem wibracji. Odcinki kanałów należy podwiesić w celu zmniejszenia naprężeń powstających na króćcach centrali.

Aby zminimalizować spadek sprawności wynikający z przepływu turbulentnego, należy na wylotach centrali zainstalować odcinki proste kanału, zwracając uwagę na:

  • odległość zgięcia kanału od centrali co najmniej 1-krotnej średnicy kanału od strony wlotów (do czerpni, wywiew) i 3-krotnej od strony wylotów (nawiew, do wyrzutni),
  • wykonywać instalacje niskosprężne z kanałów izolowanych o odpowiedniej średnicy dostosowanej do wymaganego wydatku powietrza.

 

POŁĄCZENIA ELEKTRYCZNE

W zależności od modelu rekuperatora, należy podłączyć go do sieci poprzez jednofazowe lub trójfazowe gniazdo z uziemieniem ochronnym. Wtyczka przewodu zasilającego rekuperatora musi być łatwo dostępna w celu odłączenia centrali na czas obsługi oraz serwisu.

Dodatkowo należy pamiętać o podłączeniu manipulatora rekuperatora, służącego do sterowania urządzeniem. Dla rekuperatorów PRO-VENT należy poprowadzić przewód UTP kat. 5 (linka) od rekuperatora do miejsca, gdzie będzie znajdował się manipulator.

 

JAK PRAWIDŁOWO EKSPLOATOWAĆ REKUPERATOR?

Podczas użytkowania rekuperatora bezwzględnie należy pamiętać o wymianie filtrów. Szacuje się, że filtry powinno się wymieniać co ok. 3 miesiące, jednak przy bardzo dużym zabrudzeniu powietrza zewnętrznego może okazać się to konieczne częściej.

Podczas okresu grzewczego odzysku ciepła powinien być załączony (bypass stale wyłączony). Dodatkowo warto ograniczyć wydajność wentylacji aby nie doprowadzać do nadmiernego przesuszenia powietrza w budynku.

Natomiast w trakcie okresu letniego najlepiej ustawić pracę bypassu w tryb automatyczny według temperatury. Wtedy podczas upalnego dnia zawsze uda się minimalnie schłodzić nawiewane powietrze. Natomiast podczas nocy nieco chłodniejsze powietrze będzie bezpośrednio nawiewane do pomieszczeń, bez podgrzewania w wymienniku ciepła.

Aby zoptymalizować pracę rekuperatora, jak i całej instalacji wentylacyjnej podczas ekstremalnych temperatur zewnętrznych, warto rozważyć zastosowanie gruntowego wymiennika ciepła. Więcej informacji na ten temat: TUTAJ.

geo-system, czyli rekuperator + gwc

Zobacz także

PRO-VENT – producent rekuperatorów i central wentylacyjnych